Trofee
Een verwoed gevecht zonder slachtoffers. Nee, sterker nog: een verpletterende strijd met slechts één doel: het winnen. In een tijdsbestek van minder dan vierentwintig uur wordt hij bereikt. Een afstreeprace. Een wedstrijd. Vogelend Alblasserwaard gaat het nu misschien begrijpen: het gaat om die jarenlange traditie, waarvan we op 6 en 7 februari 2009 in de voetsporen hopen te staan. De Big Day.
Het initiatief daartoe werd in 1999 voor het eerst in praktijk gebracht. In groepen van drie tot vier vogelaars trok men bijna vierentwintig uur lang de Alblasserwaard in, trachtend zoveel mogelijk soorten gevleugelde vrienden te kunnen turven. Niks beleving, puur het scoren. Steevast resulteerde dit in rivaliteit. Voordat een Big Day namelijk had plaatsgevonden, speurden de ‘kampen’ de Waard af op goede plekken voor moeilijke soorten: de zogeheten blockers. Een dag voor een Big Day moest je geen rivaliserende groepsdeelnemer vragen “of hij nog wat leuks gezien heeft”. Je zou er niet meer uitkrijgen dan die o zo lastige huismus Passer domesticus of die bijzonder irritante Vink Fringilla coelebs. Eigenlijk is die vraag hetzelfde als de vraag aan een formateur of de coalitiesamenstelling al bekend is, voordat de verkiezingen zijn gehouden. Je zou geen antwoord krijgen.
Dan maar zonder info van anderen. Hoog gespannen start een team vogelaars dan de bewuste competitie. De notulist heeft het eerste uur gegarandeerd last van een lamme arm. Vogelaars die voor het eerst meedoen denken in dat uur nog: “De honderd soorten moeten we zó hebben!” Daarbij de periode die het woordje zó inhoudt, volledig op verkeerde waarde schattend. Later op de avond (de start is altijd op vrijdagavond, en de wedstrijd loopt door tot zaterdagmiddag) zal blijken dat het wat lastiger was om zover te komen. Misser na misser volgt. Nog steeds geen Baardman! Gelukkig wel een Blauwe Kiekendief! Waar blijft die Ransuil?
Het kan gebeuren dat men tijdens de competitie een ander team tegen het lijf loopt. Het mooiste is om je tegenstanders al te zien voordat ze jouw team gezien hebben. Gezichten bedrukt, gespannen, soms erg blij. Totdat jouw team opduikt. Op aller deelnemers gezicht verschijnt dan een smile. Vooral niet laten merken dat het niet zo voorspoedig gaat. Of juist andersom, dat het wel erg goed gaat. De onmogelijke vraag wordt toch door iemand op de lippen genomen: “En, is het nog wat?”. Kijk bij de beantwoording van die vraag goed naar iemands gezicht. Cruciaal wat er dan verschijnt. Je kunt eraan peilen hoever je achter- of voorloopt. Moed putten uit één blik.
De afloop van een Big Day is telkens verschillend. Toch is één ding altijd aanwezig: spanning. Net voor de eindtijd struint elk team in of rond het Alblasserbos Papendrecht, vlakbij het verzamelpunt in het Streeknatuurcentrum. De laatste soorten worden bijgeschreven. Dan, klokslag heel uur, moet het er van komen: de uitslagen worden bekend gemaakt. De winnende groep in alle staten. De verliezers bijten zich vast in de topsoorten die zij wel hebben en de winnaars niet. Het mooie van een Big Day vind ik toch altijd wel dat iedereen een trofee krijgt. Onze barman Eef vraagt dan steevast: “Aardbei of vanille?” Twijfelend over de kleur van mijn lintje, kies ik snel voor aardbeikleur. Als iedereen een keuze heeft gemaakt komt Eef terug, zijn handen vol met diepgevroren trofee’s. Ik moet zeggen, hij heeft tot nu toe altijd gesmaakt!
Anthonie Stip
PS: Het is natuurlijk erg spannend met de komende Big Day in het vooruitzicht. Ook nu gaan overal blufpraatjes rond, de een met nog meer soorten dan de ander. Benieuwd naar wat de eindstand geworden is? Houd de website www.nvwa.nl en het Natuurforum in de gaten! Hier verschijnen ook de ervaringen van de teams.