Informatie voor medewerkers vluchtelingenzorg

Inwoners van Oekraïne (en EU-expats) die hun land hebben verlaten vanwege de oorlog, zijn welkom in Nederland. Dat geldt ook voor hun huisdieren, die juist in deze moeilijke tijd heel belangrijk zijn voor hun baasjes. Wij doen er dan ook alles aan om baasjes en dieren niet van elkaar te hoeven scheiden. Maar we mogen de volksgezondheid niet uit het oog verliezen. In Oekraïne komt rabiës (hondsdolheid) voor, een voor dieren én mensen dodelijke ziekte. Elk jaar overlijden er wereldwijd zo'n 50.000 mensen aan rabiës. Hier leest u hoe we samen het risico op rabiës in Nederland zo klein mogelijk houden.

Wat moeten de vluchtelingen met huisdieren doen?

  • Na aankomst in Nederland zo snel mogelijk naar een dierenarts. Deze vaccineert, chipt en registreert het dier.
  • Na 30 dagen weer naar een dierenarts, voor een bloedtest om een titerbepaling te doen.
  • Zorg dat het dier, tot de uitslag van de bloedtest goed is (>0.5 IU/ml), in thuisquarantaine gehouden wordt.
  • De eerste 3 maanden nadat de uitslag van de bloedtest goed is, blijft het belangrijk om voorzichtig te blijven in het contact van het dier met mensen en andere dieren. Probeer ze daarom zoveel mogelijk af te zonderen. Ook is het belangrijk om het gedrag van het dier goed in de gaten te houden voor mogelijke symptomen van rabiës.

Wat kunnen gemeenten en opvanglocaties doen om de verspreiding van rabiës te beperken?

  • Houd de dieren zoveel mogelijk apart van andere mensen en dieren. Plaats bijvoorbeeld mensen met huisdieren in een aparte kamer of ruimte.
  • Zorg dat honden aangelijnd worden uitgelaten op een rustige plek en/of rustig tijdstip, en bij voorkeur met muilkorf.
  • Verspreid de speciale informatieposter met QR-code over de opvanglocaties.
  • Voor alle medewerkers en vrijwilligers: vermijd fysiek contact met de dieren, tot duidelijk is dat de uitslag van de bloedtest goed is.
  • 30 dagen na vaccinatie volgt de bloedtest. Verandert de verblijfsplaats van het dier in de tussentijd? Let op dat de eigenaar nog steeds een bloedtest laat uitvoeren, zo nodig door een andere dierenarts.

Hondsdolheid

Nederland en veel andere Europese landen zijn vrij van het rabiësvirus. Een hond of kat uit het buitenland kan om die reden niet zomaar de EU binnen komen. Door meer honden en katten uit het buitenland neemt het risico op rabiës toe. Daarom controleren we daar goed op. De NVWA speelt hier samen met dierenartsen een rol in. In Oekraïne komt rabiës veel voor, het kent de hoogste infectiecijfers van alle landen in Europa. Ondanks het verplicht stellen van een rabiësvaccinatie in Oekraïne, zijn veel dieren die daar leven niet gevaccineerd.

Rabiës is een dodelijke ziekte die wordt veroorzaakt door een virus. Elk jaar gaan er wereldwijd zo’n 50.000 mensen dood aan rabiës. Het is niet altijd zichtbaar of een hond of kat rabiës heeft; een besmet dier kan er maandenlang gezond uitzien. Pas wanneer het virus de hersenen bereikt, zal het dier verschijnselen van rabiës gaan vertonen. Als een geïnfecteerd dier een mens bijt, likt of krabt, dan kan het virus worden overgebracht. Twee weken voordat het dier verschijnselen vertoont, kan het dier al besmettelijk zijn voor zijn omgeving. Dieren die voor het eerst een vaccinatie krijgen, zijn pas na 21 dagen beschermd tegen rabiësinfecties. De vaccinatie is alleen geldig als het dier op dat moment al een chip had.

Wat is thuisquarantaine?

Tijdens thuisquarantaine blijven de dieren binnen. Honden mogen alleen aangelijnd en bij voorkeur met muilkorf worden uitgelaten, als de hond aan een muilkorf gewend is. Gedurende deze periode mogen de dieren zowel in huis als, in geval van honden, op straat geen contact hebben met andere dieren en mensen. Bezoek aan de dierenarts is wel toegestaan. In sommige uitzonderlijke gevallen moeten dieren uit voorzorg tijdelijk in officiële quarantaine geplaatst worden.

Wat is de bloedtest?

Om te bepalen of de vaccinatie tegen rabiës werkt, wordt met een bloedtest de antistoffen tegen rabiës gemeten. Bij een gunstig resultaat weten we dat de vaccinatie werkt. Deze test kan op z'n vroegst 30 dagen na de rabiësvaccinatie gedaan worden. Er bestaat geen test om te kijken of het dier rabiës heeft. De dierenarts kan u hier meer over vertellen.

De ziekte is verraderlijk omdat het maanden kan duren voordat een dier ziek wordt nadat het besmet is geraakt. In deze periode kan het dier wel andere mensen en dieren besmetten, maar vertoont het geen verschijnselen. Daarom geldt een wachttijd van 3 maanden in het land waar het dier vandaan komt na goed resultaat op de bloedtest. In deze uitzonderlijke situatie wordt hier voor deze huisdieren van vluchtelingen vanaf gezien.

Na de bloedtest

Ook de eerste 3 maanden na een goed resultaat op de bloedtest is het belangrijk terughoudend te zijn in het contact. Zonder de dieren daarom zoveel mogelijk af. En houd het gedrag van het dier goed in de gaten voor mogelijke symptomen. Soms zijn er andere dieren in huis aanwezig waarmee vermijding van contact niet mogelijk is, bijvoorbeeld de huisdieren van gastgezinnen. Het advies is om deze dieren (opnieuw) te vaccineren tegen rabiës en deze dieren ook in thuisquarantaine te houden. In sommige gevallen is het nodig dat het dier een periode in een officiële quarantaine moet, op een locatie die door de overheid is aangewezen. Dit is het geval als het risico als 'hoog' ingeschat wordt en thuisquarantaine niet mogelijk is op de plek waar het dier verblijft. Onze inspecteurs controleren hier op. Het dier wordt dan thuis opgehaald en de eigenaar wordt geïnformeerd over wat er daarna gaat gebeuren.