Productveiligheid

We geven belangrijke maatschappelijke thema's prioriteit, zoals de aanpak van huidkanker. Daarbij hebben we extra oog voor kwetsbare doelgroepen, zoals kinderen. Hiervoor werken we risicogericht en kennisgedreven. Wat niet wegneemt dat iedere ondernemer zélf de verantwoordelijkheid draagt om alleen veilige producten aan te bieden. Daarnaast heeft de consument ook een eigen verantwoordelijkheid om bij de aankoop en het gebruik van producten te letten op de veiligheid ervan.

Nieuwe ontwikkelingen hebben nieuwe veiligheidsrisico’s tot gevolg. Er is behoefte aan meer avontuur in spelen en amusement, waarbij beleving van risico wordt gezocht of geïntroduceerd. Dit uit zich in hogere en snellere speel- en attractietoestellen en toepassingen van kunstmatige intelligentie zoals virtual reality en augmented reality. Consumentenproducten worden complexer en ‘slimmer’ door duurzaamheidseisen of kunstmatige intelligentie. Deze ontwikkelingen kunnen zorgen voor nieuwe en onbekende veiligheidsrisico’s. Naast fysieke veiligheid, kan ook mentale gezondheid (bijvoorbeeld het effect van games) in het geding zijn. Ook duurzaamheidseisen in nieuwe wetgeving en de digitale transitie kunnen voor marktdeelnemers uitdagingen opleveren met betrekking tot de veiligheid van consumentenproducten.

Distributieketens voor consumentenproducten veranderen door de verschuiving naar digitale kanalen. Het gaat hierbij om zowel de omvang als de wijze van aanbieden (meer directe business-to-consumer-transacties). Ook speelt de wijze waarop producten worden aangeboden een rol, zoals via influencer marketing. Nieuwe ondernemers, zonder kennis over wetgeving, kunnen makkelijk starten via bijvoorbeeld dropshipping. De enorme groei en veranderde samenstelling van de markt maken dat risico’s exponentieel toenemen. Dit vergt nieuwe toezichtstrategieën waarbij internationale samenwerking essentieel is.

Focus toezicht in 2026

Vergroten kennis en verantwoordelijkheidsbesef bij bedrijven en consumenten

Marktspelers hebben zelf een belangrijke rol in de beheersing van veiligheids- en gezondheidsrisico’s van consumentenproducten. We verstrekken informatie over wetgeving en verantwoordelijkheden en bieden nalevingsinstrumenten. In 2026 werken we samen met de branche aan de ontwikkeling van een zelfinspectietool. Ook activeren we andere actoren (banken, verzekeraars, onderwijs, ngo’s) en werken we samen met toezichthouders. Kennis en bewustwording van productrisico’s bij consumenten vergroten we via publieksvoorlichting.

Meer inzetten op bedrijfs- en ketengericht toezicht

Naast het inspecteren van producten (bijvoorbeeld aan de grens) zetten we sterk in op de beweging van producttoezicht naar bedrijfsgericht (systeemtoezicht) en ketengericht toezicht. Door audits en systeeminspecties stimuleren we de grotere marktspelers om hun compliance management te verbeteren en hun kennis van productveiligheidswetgeving te vergroten. Ook verkennen we de mogelijkheden van de toepassing van private controlesystemen. We richten ons op grote niet-Europese online platforms, Europese platforms en het groeiend aantal zeer kleine (vaak jonge) ondernemers zonder kennis. Ook online toezicht wordt hiermee steeds belangrijker.

Versterken informatiepositie

Om effectief informatie- en risicogestuurd te kunnen interveniëren, moeten we tijdig op de hoogte zijn van wat er waar speelt. We verbeteren en actualiseren onze markt- en doelgroepenkennis, willen meer inzicht krijgen in belangen, motivaties en drijfveren van marktdeelnemers en andere stakeholders. We krijgen meer zicht op (nieuwe) producttrends en -risico’s, waarbij we de belangrijkste maatschappelijke risico’s aanpakken of signaleren. In 2026 starten we met een signaleringsprogramma, waarmee we informatie genereren over onder meer product- en bedrijfsrisico’s en naleefgedrag.

Bijdragen aan handhaafbare Europese productregelgeving

We beïnvloeden proactief nieuwe EU-regelgeving vanuit het perspectief van toezicht en handhaving. We zitten aan de juiste tafels en versterken de samenwerking met nationale en Europese stakeholders. Zo vinden er op zowel ambtelijk als bestuurlijk niveau regelmatig overleggen plaats tussen markttoezichthouders en betrokken beleidsdepartementen en bundelen we ook het komende jaar onze krachten om in Europa stevig positie te nemen. Zoals in de realisatie van een nationale markttoezichtsstrategie, waarin we als markttoezichthouders gezamenlijk onze visie op markttoezicht formuleren. En in de werkgroepen van het European Product Compliance Network (EUPCN), van waaruit we de samenwerking en afstemming van de Europese markttoezichthouders coördineren.

Risico’s

• De onbeheersbaarheid van de stroom producten van zogeheten Very Large Online Platforms (VLOP’s) vergroot – getalsmatig - de kans dat onveilige producten de consument bereiken.
• Maatschappelijke transities (zoals de digitale en duurzaamheidstransitie) leiden tot nieuwe producten waarvan de risico’s nog niet altijd in beeld zijn. 
• Door veranderde distributieketens (internationaler met in toenemende mate business-to-consumer) zijn er – afhankelijk van het soort product – andere en nieuwe schakels waar risico’s kunnen optreden.
• Nieuwe wet- en regelgeving – als gevolg van onder andere maatschappelijke transities en veranderde handelsketens – vergt nieuwe kennis en andere vormen van (samen)werken, waarvoor toezichthouders zich tijdig moeten kunnen toerusten.
• Productgroepen met aanzienlijke veiligheidsrisico’s zijn bijvoorbeeld batterijen en accu's, kinderspeelgoed en attractie- en speeltoestellen.