Explainer vogelgriep bij vogels en zoogdieren.
PRESENTATRICE: Een dodelijk virus voor vele vogelsoorten. Voor zowel wilde als gehouden vogels. Ik heb het over vogelgriep. Een ziekte die we in Nederland en wereldwijd koste wat het kost willen en moeten bestrijden. Maar wat is vogelgriep eigenlijk en hoe raakt het jou?
Deze beelden ken je misschien wel. Duizenden kippen die worden geruimd na een uitbraak van vogelgriep. Heftige beelden. Misschien heb je ook weleens een wilde watervogel dood langs de sloot zien liggen. De boosdoener is een influenza A-virus. Dat is een griepvirus dat zich snel kan verspreiden, en waarvan steeds weer nieuwe varianten ontstaan. Van de vogelgriepvariant die de laatste tijd rondgaat, worden heel veel vogels ziek, en gaan zelfs dood. Het virus nestelt zich in wilde vogels, zoals ganzen en andere trekvogels, die het virus over heel de wereld verspreiden. Hierdoor worden ook inheemse vogels zoals de kokmeeuw, de spreeuw en de duif besmet, maar dus ook pluimvee. Denk aan kippen, kalkoenen en eenden. Soms worden ook zoogdieren ziek, zoals katten, vossen en bunzingen. Het virus kan overspringen van dieren op mensen. Daarom noemen we een vogelgriep een zoönose.
DIEDERIK BRANDWAGT, arts infectieziektebestrijding RIVM: De kans dat mensen besmet raken met het vogelgriepvirus is heel klein. We zien ook vaak dat de mensen die besmet raken direct contact hebben gehad met zieke vogels, zoals bijvoorbeeld pluimveehouders of mensen die dode dieren opruimen. De klachten zijn meestal heel mild en lijken erg op een gewone verkoudheid of een milde griep. We zien dat ook steeds vaker zoogdieren besmet raken met het vogelgriepvirus, ook na direct contact met zieke vogels. Dat kan ertoe leiden dat het virus zich langzaamaan gaat aanpassen aan zoogdieren. Het kan bijvoorbeeld of besmettelijker worden, of meer ziekmakend voor zoogdieren, en dus ook voor de mens. Als er zo een nieuwe vogelgriepvariant ontstaat die makkelijker mensen kan besmetten of zelfs van mens op mens kan overgaan, kan dat het begin zijn
van een nieuwe grieppandemie.
PRESENTATRICE: Wanneer het vogelgriepvirus actief is, worden er verschillende maatregelen genomen om de verspreiding van vogelgriep in Nederland af te remmen. Zo zijn bijvoorbeeld pluimveehouders en hobbyhouders verplicht om bij het vermoeden van vogelgriep zo snel mogelijk een dierenarts in te schakelen. Wanneer is er een vermoeden? Als de dieren ineens heel sloom worden, geen geluid meer maken, en vervolgens klachten vertonen, zoals ademhalingsproblemen en diarree. Of plotseling sterven. Zodra er een vermoeden is van een vogelgriepbesmetting bij gehouden vogels komt de NVWA in actie.
LEON LABOUT, dierenarts NVWA: Op het moment dat die vogelgriepverdenking een vogelgriepbesmetting blijkt te zijn, dan wordt al dat commercieel pluimvee geruimd, inclusief de eieren. Er wordt een vervoersverbod ingesteld voor eieren, mest en de dieren zelf. Daarnaast is er dan een ophok- en afschermplicht van kracht, zodat de verspreiding naar commercieel pluimvee, maar ook naar hobbypluimvee, niet kan plaatsvinden, waarbij je ook kan denken aan kinderboerderijen en vogels in dierentuinen.
PRESENTATRICE: Ook jij kan merken dat er vogelgriep rondgaat. Je merkt het bijvoorbeeld in de supermarkt. Vrije uitloopeieren worden duurder of zijn soms tijdelijk niet te krijgen. Heb jij kippen in je tuin? Check dan op onze site of jij in een gebied woont waar de afschermplicht geldt. Door je dieren af te schermen met een dak of zeil, voorkom je dat ze besmet kunnen raken via uitwerpselen van wilde vogels. Mocht je nou een zieke of dode vogel aantreffen wanneer er vogelgriep heerst, bijvoorbeeld langs de kant van de sloot, meld het dan. Bij dieren die ziek zijn bel je de dierenambulance op 144. Vind je een dode wilde vogel? Meld dit dan bij het Dutch Wildlife Health Centre. Maar het belangrijkste is dat je nooit dode of zieke vogels met je blote handen aanraakt. En houd andere dieren, zoals je hond of kat, bij ze uit de buurt. Zo kan jij helpen een besmetting te voorkomen.
Wil je meer informatie over vogelgriep, of wil je weten hoe je precies melding moet doen van een dode vogel? Ga dan naar nvwa.nl/vogelgriep.
[Wil je meer informatie over vogelgriep? Check dan onze website: nvwa.nl/vogelgriep. Logo Rijksoverheid. Ministerie van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur. Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit.]