Houders van runderen, schapen en geiten moeten voldoen aan de Europese en nationale regels voor identificatie en registratie (I&R). De NVWA controleert of deze dierhouders de I&R-regels naleven. In 2025 deden we dit bij 868 houders van runderen en bij 1.249 houders van schapen en/of geiten.
In het kort
Het doel van I&R is om dieren en dierlijke producten snel te kunnen traceren als dat nodig is. Bijvoorbeeld als er een besmettelijke dierziekte uitbreekt of als vlees verontreinigd blijkt te zijn. Wij controleren onder meer of runderen, schapen en geiten zijn voorzien van de juiste identificatiemiddelen, zoals oormerken. Ook checken we of de dieren tijdig en volledig zijn geregistreerd in de I&R-databank van de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO).
Elk EU-land is verplicht om jaarlijks fysieke inspecties uit te voeren bij 3% van de rundveebedrijven en 3% van de schapen-/geitenbedrijven.
Hoe zijn de bedrijven geselecteerd?
Een deel van de inspecties is risicogericht. Dit betekent dat we inspecties doen bij bedrijven waar meer risico is op overtredingen. Hiermee willen we bereiken dat deze bedrijven de regels beter naleven. In 2025 selecteerden we onder andere de volgende bedrijven:
- veehouders die in 2025 veel minder (bepaalde soorten) meldingen deden dan in 2024
- veehouders die bepaalde meldingen niet deden in 2025
- houders van schapen- en of geiten die weinig geboortemeldingen deden, terwijl er wel meer dan 30 volwassen dieren aanwezig waren
Naast de risicogerichte inspecties voerden we aselecte inspecties uit om een algemeen beeld te krijgen van de naleving. Vanuit het oogpunt van efficiëntie hebben we de inspecties waar mogelijk uitgevoerd in combinatie met andere inspecties. Ten slotte voerden we inspecties uit naar aanleiding van meldingen of op initiatief van de inspecteur.
Resultaten samengevat
Bij houders van runderen voerden we in totaal 868 inspecties uit. Hiervan waren er 547 akkoord en 321 niet akkoord. Bij houders van schapen en/of geiten voerden we 1.249 inspecties uit. Hiervan waren er 649 akkoord en 600 niet akkoord.
De volgende overtredingen kwamen het meest voor:
- niet of niet tijdig melden in de I&R-databank van bijvoorbeeld een geboorte, dood of aan- of afvoer
- niet of niet tijdig aanbrengen van de identificatiemiddelen bij de dieren
Inspectieresultaten I&R rund
In tabel 1 staan de resultaten van de inspecties bij houders van runderen.
| Type inspectie | Totaal aantal inspecties | Totaal aantal inspecties akkoord | Totaal aantal inspecties niet akkoord | Percentage inspecties akkoord |
|---|---|---|---|---|
| Risicogericht | 383 | 256 | 127 | 67 |
| Aselect | 95 | 64 | 31 | 67 |
| Eigen initiatief / naar aanleiding van melding | 168 | 80 | 88 | 48 |
| Combinatie met ander inspectie-onderwerp | 222 | 147 | 75 | 66 |
Hoe hebben wij gehandhaafd?
De veehouders die in overtreding waren kregen een interventie opgelegd. Het ging om:
- 159 mededelingen ter plaatse
- 109 officiële waarschuwingen
- 50 rapporten van bevindingen, op basis hiervan kan een bestuurlijke boete en/of andere maatregel opgelegd worden
- 3 processen-verbaal, deze worden ingediend bij het Openbaar Ministerie en kunnen leiden tot een strafrechtelijke vervolging
Inspectieresultaten I&R schapen en geiten
In tabel 2 staan de resultaten van de inspecties bij houders van schapen en/of geiten.
| Type inspectie | Totaal aantal inspecties | Totaal aantal inspecties akkoord | Totaal aantal inspecties niet akkoord | Percentage inspecties akkoord |
|---|---|---|---|---|
| Risicogericht | 834 | 423 | 411 | 51 |
| Aselect | 120 | 78 | 42 | 65 |
| Eigen initiatief / naar aanleiding van melding | 106 | 49 | 57 | 46 |
| Combinatie met ander inspectie-onderwerp | 189 | 99 | 90 | 52 |
Hoe hebben wij gehandhaafd?
De veehouders die in overtreding waren kregen een interventie opgelegd. Het ging om:
- 185 mededelingen ter plaatse
- 315 officiële waarschuwingen
- 99 rapporten van bevindingen, op basis hiervan kan een bestuurlijke boete en/of andere maatregel opgelegd worden
Bij 1 niet-akkoord inspectie is geen interventie geregistreerd.
Vervolgaanpak
In 2026 zijn vooral weer risicogerichte inspecties gepland. Daarnaast worden I&R-inspecties in 2026 deels gecombineerd met een aantal andere inspecties, zoals met een naleefmeting in het kader van dierenwelzijn.