In het Besluit gebruik meststoffen (BGM) staan voorschriften voor het gebruik van meststoffen. De NVWA controleert of bedrijven zich aan deze gebruiksvoorschriften houden. In 2023 voerden we 281 inspecties uit die gericht waren op naleving van het BGM.

In het kort: klein deel sector gecontroleerd

In het Besluit gebruik meststoffen (BGM) staat onder meer in welke periodes en onder welke (bodem)condities meststoffen mogen worden uitgereden en hoe meststoffen moeten worden toegepast.

Van de 281 inspecties waren er 263 akkoord en 18 niet akkoord. Dat wil zeggen dat op het moment van controle 93,6% van de gecontroleerde bedrijven voldeed. Op basis van de inspecties zijn echter geen conclusies te trekken over de naleving in de sector als geheel. Er is een te klein deel van de sector gecontroleerd.

Inspectieresultaten: overtredingen van uitrijdbepalingen

BGM-inspecties op uitrijdbepalingen doen we vooral naar aanleiding van een observatie tijdens surveillance door de inspecteurs of naar aanleiding van een melding. In 2023 ging het om 191 inspecties tijdens surveillance. Hiervan waren er 8 niet akkoord. In 2023 waren er 87 inspecties naar aanleiding van een melding. Hiervan waren er 9 niet akkoord. De overige inspecties hadden een andere aanleiding. Hiervan was er 1 niet akkoord.

Bij de surveillance lag in 2023 de nadruk op de Gebiedsgericht Handhaven-gebieden (GGH-gebieden). Dit zijn gebieden waar we intensiever toezicht houden omdat hier de kans groter is dat stikstof uitspoelt.

Waar controleren wij op?

Bij onze inspecties letten we onder meer op de volgende gebruiksvoorschriften:

  • het emissiearm uitrijden van meststoffen
  • het verplicht telen van een vanggewas na maïs
  • het niet gebruiken van meststoffen in de gesloten periode
  • het verbod op het vernietigen van de graszode op grasland

Overtredingen

Bij een inspectie controleren we op 1 of meer van de gebruiksvoorschriften. In 2023 keken we vooral naar uitrijdbepalingen.

Aantal inspecties en aantal niet-akkoord inspecties per onderdeel
OnderdeelAantalNiet-akkoord
Uitrijdbepalingen27517
Vanggewas na maïs11
Overige voorwaarden50
Vernietiging graszode00
Totaal28118
  • uitrijdbepalingen
    Van de 275 inspecties op uitrijdbepalingen waren 17 niet akkoord. De meest voorkomende overtreding was het niet emissiearm uitrijden van mest. Deze overtreding kwam 15 keer voor.
  • vanggewas na maïs
    In 2023 deden we 1 inspectie op het verplicht telen van een vanggewas na maïs. In dit geval was er geen vanggewas geteeld.
  • overige voorwaarden
    Bij de inspecties keken we naar diverse andere voorwaarden, zoals het bemesten van een perceel binnen 0,5 meter van oppervlaktewater (de bemestingsvrije zone).
  • vernietiging graszodeWij hebben in 2023 geen inspecties gedaan op het verbod op het vernietigen van de graszode op grasland.

Hoe hebben wij gehandhaafd?

Voor elke overtreding is een maatregel genomen conform het interventiebeleid. In totaal zijn er 18 sanctiemaatregelen genomen.

Vervolgacties en/of sanctiemaatregelenAantal
Proces-verbaal (OM)7
Bestuurlijke strafbeschikking (combi-bon)9
Schriftelijke waarschuwing2
Totaal18

Overtredingen van de bepalingen van het BGM vallen onder het strafrecht. Wij sturen dan een proces-verbaal naar het Openbaar Ministerie (OM). We kunnen ook een combi-bon maken. Dan is er een verkorte procedure en geeft het Centraal Justitieel Incassobureau (CJIB) zonder tussenkomst van het OM een boete.

Bepaalde voorschriften van het BGM zijn ook randvoorwaarden voor het Gemeenschappelijk landbouwbeleid (GLB). Daarom melden wij overtredingen van het BGM aan de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO). Dit betekent dat bedrijven die zich niet aan de regels houden, ook gekort kunnen worden op de subsidies die ze krijgen.

Wij melden het ook aan RVO als een derogatiedeelnemer in overtreding is voor het niet emissiearm uitrijden, de gesloten periode of het telen van een vanggewas na mais. Dit zijn voorwaarden voor de derogatievergunning.

Vervolgaanpak

Ook in 2024 houden wij toezicht op de voorschriften van het BGM. Vanaf 1 januari 2024 is de wetgeving veranderd. Vanaf dat moment vallen de voorschriften van het BGM onder het Besluit activiteiten leefomgeving (BAL).