Bedrijven die diergeneesmiddelen of de werkzame stoffen daarvoor opslaan, vervoeren of verhandelen, moeten voldoen aan de regels voor goede distributiepraktijken (GDP, oftewel Good Distribution Practice). De GDP-wetgeving zorgt ervoor dat diergeneesmiddelen veilig en van goede kwaliteit blijven tijdens de hele distributieketen. In 2025 heeft de NVWA hierop gecontroleerd bij 48 bedrijven.

In het kort: de helft van de bedrijven voldeed niet volledig aan de GDP-wetgeving

De GDP-voorschriften zijn Europese regels die ervoor zorgen dat diergeneesmiddelen op een veilige en betrouwbare manier bij de gebruiker terechtkomen. De voorschriften stellen eisen aan de ontvangst, opslag, verzending en traceerbaarheid van diergeneesmiddelen, zodat de kwaliteit gedurende de hele distributieketen behouden blijft.

De GDP-voorschriften gelden voor bedrijven die diergeneesmiddelen of de werkzame stoffen daarvoor opslaan, verhandelen of distribueren. De werkzame stoffen of werkzame bestanddelen van diergeneesmiddelen worden ook wel API’s (Active Pharmaceutical Ingredients) genoemd.

Het gaat om de volgende bedrijven:

  • Groothandelaren: bedrijven die diergeneesmiddelen inkopen en doorleveren aan dierenartsen, apotheken, kleinhandelaren of andere groothandelaren.
  • Fabrikanten (voor distributieactiviteiten): bedrijven die diergeneesmiddelen maken en deze ook opslaan of verder distribueren.
  • Handelaren in werkzame stoffen (API’s): bedrijven die grondstoffen van andere bedrijven inkopen en doorleveren voor de productie van diergeneesmiddelen.
  • Fabrikanten of importeurs in werkzame stoffen (API’s voor distributieactiviteiten): bedrijven die zelf grondstoffen voor diergeneesmiddelen produceren of importeren en deze opslaan en verder distribueren.

Bij 24 van de 48 onderzochte bedrijven constateerden wij overtredingen of tekortkomingen. De meeste overtredingen hadden betrekking op het volgende:

  • de controle van klanten en leveranciers
  • documentatie en procedures
  • de opleiding van het personeel

Toezicht op GDP-regels

Het toezicht op de GDP-regels vindt plaats door middel van audits en inspecties.

Audits

Sinds 2025 voert de NVWA jaarlijks audits uit, met als doel elk bedrijf ten minste 1 keer per 5 jaar te controleren. Bij een audit beoordelen wij het hele kwaliteitssysteem van het bedrijf, en controleren we ookof het bedrijf werkt volgens dit kwaliteitssysteem.

Na een audit krijgt een bedrijf een GDP-voldoende of –onvoldoende. De beoordeling gebeurt op basis van het aantal overtredingen en de ernst ervan. Niet iedere wettelijke overtreding leidt tot een GDP-onvoldoende. De indeling van overtredingen is gebaseerd op het specifiek interventiebeleid (SPEC) van de NVWA. Er zijn 3 verschillende categorieën:

  • lichte overtreding
  • middelzware overtreding
  • zware overtreding

Bij zware overtredingen deelt de NVWA de uitkomst van de audit met het agentschap College ter beoordeling van geneesmiddelen (BG) – afdeling Bureau Diergeneesmiddelen (BD). Dit kan gevolgen hebben voor de groothandelsvergunning (Wholesale Distribution Authorisation, WDA) en/of API-registratie van het bedrijf. Het BD kan de vergunning en registratie schorsen of intrekken. Dit wordt dan ook gemeld in de Europese databank voor fabrikanten, importeurs en distribiteurs van (dier)geneesmiddelen EudraGMDP.

Bij overtredingen passen wij altijd een interventie toe, zoals een officiële waarschuwing of een rapport van bevindingen. Het is dus mogelijk dat een bedrijf een GDP-voldoende krijgt, maar daarnaast ook een interventie.

Inspecties

Naast audits, worden er ook inspecties uitgevoerd, op basis van meldingen. Hierbij wordt niet het hele kwaliteitssysteem beoordeeld, maar 1 of meerdere onderdelen. Ook bij een inspectie is het mogelijk dat een bedrijf op basis van het aantal overtredingen en de ernst ervan een GDP-onvoldoende krijgt.

Wettelijke verplichtingen (GDP-regels)

De GDP-voorschriften zijn gebaseerd op Verordening (EU) nr. 2019/6 en verder uitgewerkt in de volgende 2 uitvoeringsverordeningen:

Resultaten

We voerden 46 audits en 2 inspecties uit bij bedrijven die diergeneesmiddelen opslaan, verhandelen of distribueren. Het ging om bedrijven met de volgende vergunningen en registraties (of een combinatie daarvan):

  • groothandelsvergunning (G-vergunning)
  • fabrikantenvergunning (F-vergunning)
  • registratie voor grondstoffen (API-registratie)

De resultaten zijn als volgt:

  • Audits: bij 22 van de 46 audits constateerden we overtredingen. Deze overtredingen hebben niet geleid tot een GDP-onvoldoende.
  • Inspecties: bij beide inspecties constateerden we overtredingen. Deze overtredingen hebben niet geleid tot een GDP-onvoldoende.

Hieronder staan de resultaten van de audits en inspecties, uitgesplitst naar type vergunning. Het gaat hier om het aantal bedrijven waarbij overtredingen zijn geconstateerd, niet om het totaal aantal overtredingen.

Tabel 1. Resultaten van audits per type vergunning
Type vergunningAantal auditsAantal bedrijven waar overtreding(en) zijn geconstateerdAantal bedrijven waar geen overtredingen zijn geconstateerd
G-vergunning301614
F-vergunning422
API-registratie202
G- en F-vergunning844
G-vergunning en API-registratie101
G- en F-vergunning en API-registratie101
Totaal462224
Tabel 2. Resultaten van inspecties per type vergunning
Type vergunningAantal inspectiesAantal bedrijven waar overtreding(en) zijn geconstateerdAantal bedrijven waar geen overtredingen zijn geconstateerd
G-vergunning110
G- en F-vergunning en API-registratie110
Totaal220

Naar aanleiding van overtredingen bij 24 bedrijven in 2025 hebben we 10 herinspecties uitgevoerd. De overige 14 herinspecties zijn in 2026 uitgevoerd. Bij 2 van de 10 herinspecties in 2025 constateerden we opnieuw een overtreding.

Tabel 3. Resultaten van herinspecties per type vergunning
Type vergunningAantal herinspectiesAantal bedrijven waar overtreding(en) zijn geconstateerdAantal bedrijven waar geen overtredingen zijn geconstateerd
G-vergunning514
F-vergunning101
G- en F-vergunning303
G- en F-vergunning en API-registratie110
Totaal1028

Bij de 24 audits waarbij overtredingen werden geconstateerd, ging het soms om meerdere overtredingen per bedrijf. Hieronder geven we weer welke voorschriften het vaakst zijn overtreden.

Hoe hebben wij gehandhaafd?

De NVWA hanteert een interventiebeleid bij overtredingen. In 2025 zijn de volgende interventies toegepast:

  • 22 officiële waarschuwingen
  • 5 rapporten van bevindingen, op basis hiervan kan een boete of andere maatregel worden opgelegd

Het is mogelijk dat een bedrijf meerdere interventies krijgt opgelegd. Dit verklaart waarom er meer interventies zijn dan bedrijven waar overtredingen geconstateerd zijn.

Overtreding kan gevolgen hebben voor vergunning

Zware overtredingen kunnen gevolgen hebben voor de vergunning en/of registratie van het bedrijf. De NVWA meldt deze bij het Bureau Diergeneesmiddelen (BD). Het BD beoordeelt of er consequenties moeten volgen. Deze bevoegdheid staat vermeld in de artikelen 131 en 132 van Verordening (EU) nr. 2019/6, en geldt als een groothandelaar niet voldoet aan de verplichtingen uit artikel 95 en/of 101 van dezelfde verordening.

Vervolgaanpak

2025 was het eerste jaar dat wij audits hebben uitgevoerd op het gebied van de GDP-wetgeving. De resultaten laten zien dat een groot aantal bedrijven nog niet volledig is ingericht om te kunnen voldoen aan de verplichtingen uit de GDP-wetgeving. Omdat slechts een beperkt aantal bedrijven is geauditeerd of geïnspecteerd, zijn de bevindingen niet representatief voor de hele sector. In 2026 kunnen de resultaten dus anders uitvallen. Deze inspectieresultaten zullen we gebruiken om in gesprek te gaan met de sector over de naleving van de GDP-wetgeving.

Om de naleving structureel goed te monitoren, voeren wij elk jaar audits uit. In 2026 komt hier dan ook een vervolg op.