Wat zijn PZ-Q-organismen?
Door PZ-quarantaine-organismen (ook wel: PZ-Q-organismen of PZ-Q's) kunnen plantenziekten en plagen ontstaan. In bepaalde gebieden van de Europese Unie (EU) gelden strenge maatregelen om deze organismen te weren en te bestrijden. Deze gebieden heten Protected Zones (PZ’s) of beschermde gebieden.
Quarantaine-status in beschermde gebieden
Bepaalde bacteriën, schimmels, virussen, insecten en andere organismen kunnen planten ziek maken of plagen vormen. Hierdoor kan veel schade ontstaan aan gewassen.
Om de schade door plantenziekten en plagen te beperken zijn er binnen de EU afspraken gemaakt. Organismen die erg schadelijk zijn en nog niet of nauwelijks voorkomen in de Europese Unie krijgen de quarantaine-status. Dit zijn quarantaine-organismen (ook wel:Q-organismen).
PZ-Q-organismen zijn organismen die wel voorkomen in EU-landen, maar die in bepaalde gebieden van de EU toch gelden als Q-organisme. In die gebieden komt de ziekte of plaag nog niet voor. Dit zijn beschermde gebieden, ook wel: Protected Zones of PZ's.
In de Protected Zones gelden regels om de introductie of verspreiding van PZ-Q-organismen te voorkomen. Bij een vondst in zo’n gebied moeten de het organisme uitgeroeid worden.
Hoe wordt een gebied een Protected Zone (PZ)?
Een EU-land kan een PZ-status aanvragen bij de EU, om te voorkomen dat het organisme zich vestigt in dat gebied. Nederland heeft geen beschermde gebieden.
Welke organismen zijn PZ-Q-organismen?
In het Register eisen en coderingen voor beschermde gebieden vindt u een overzicht van PZ-Q-organismen en de landen en gebieden met een PZ-status voor dat organisme.
Op deze website staan foto’s en beschrijvingen van verschillende PZ-Q-organismen.
Eisen bij handel met een Protected Zone
Verhandelt u plantaardig materiaal naar een beschermd gebied? Dan moet uw product vrij zijn van de betreffende PZ-Q-organismen. Kijk in het Register eisen en coderingen voor beschermde gebieden voor een overzicht van PZ-Q-organismen en beschermde gebieden. In het register staat ook of er aanvullende eisen zijn voor handel naar deze gebieden.
Controleer uw planten dus op PZ-Q-organismen voordat u ze naar een PZ brengt. Op het plantenpaspoort moet u een PZ-code aanbrengen. Daarmee verklaart u dat uw product vrij is van de PZ-Q-organismen voor hde PZ.
Voor uitgebreide informatie over PZ-Q-organismen en wat daarover op het plantenpaspoort moet staan, kunt u terecht bij uw keuringsdienst.
Waar staat dit in de wet?
In de Plantgezondheidswet staat hoe Nederland om moet gaan met ziekten en plagen. Deze wetgeving is gebaseerd op de Plantgezondheidsverordening, EU-Verordening 2016/2031. In de bijlages van deze verordening staan details over gereguleerde organismen en eventuele eisen die daarvoor gelden. Deze informatie is verwerkt in het Register eisen en coderingen voor beschermde gebieden.
De officiële wetteksten vindt u op de EU-website eur-lex.europa.eu. De wetteksten staan hier in verschillende talen. In de volgende bijlages bij Verordening EU 2019/2072 staat meer informatie over PZ-Q-organismen: bijlage III, bijlage X geeft de aanvullende eisen.
Foto’s en beschrijvingen van PZ-Q-organismen
Op deze website staat informatie over de volgende PZ-Q-organismen.
Bacteriën
| Wetenschappelijke naam | Engelse naam | Nederlandse naam | Nederlandse naam van ziekte |
|---|---|---|---|
| Candidatus Phytoplasma ulmi | elm yellows, elm witches’ broom | - | - |
| Erwinia amylovora | fire blight | - | bacterievuur |
| Xanthomonas fragariae | angular leaf spot of strawberry, leaf blight of strawberry, vascular collapse of strawberry | - | - |
Insecten en mijten
| Wetenschappelijke naam | Engelse naam | Nederlandse naam |
|---|---|---|
| Bemisia tabaci | silverleaf whitefly | tabakswittevlieg |
| Cephalcia lariciphila | European web-spinning larch sawfly | lariksspinselbladwesp |
| Dryocosmus kuriphilus | chestnut gall wasp | tamme-kastanjegalwesp |
| Gilpinia hercyniae | European spruce sawfly | - |
| Leptinotarsa decemlineata | Colorado beetle | Coloradokever |
| Liriomyza | leafminer | mineervlieg, tomatenmineervlieg, nerfmineervlieg, floridamineervlieg |
| Paysandisia archon | castniid palm borer | palmmot |
| Rhynchophorus ferrugineus | red palm weevil | rode palmkever |
| Thaumetopoea processionea | oak processionary moth, oak processionary caterpillar | eikenprocessierups |
| Thaumetopoea pityocampa | pine processionary moth, pine processionary caterpillar | dennenprocessierups |
(Pseudo)schimmels
| Wetenschappelijke naam | Engelse naam | Nederlandse naam van ziekte |
|---|---|---|
| Cryphonectria parasitica | chestnut blight, blight of Chestnut | kastanjekanker |
| Entoleuca mammata (Hypoxylon mammatum) | hypoxylon canker | hypoxylonkanker |
| Gremmeniella abietina | brunchorstia disease, scleroderris canker, canker of conifers, dieback of pine, shoot blight of pine |
naaldhoutzwermkommetje |
Meer foto’s en beschrijvingen
Ook op de website van de European and Mediterranean Plant Protection Organization (EPPO) staan foto’s en beschrijvingen van PZ-Q-organismen of van de symptomen die zij veroorzaken.