Veldproef verificatieonderzoek Salmonella
Is er Salmonella aangetroffen in een monster van uw pluimveebedrijf? Dan moeten er direct maatregelen genomen worden op uw bedrijf om verspreiding van deze bacterie te voorkomen. De NVWA doet nu onderzoek naar ‘verificatie’: hierbij worden er extra monsters genomen en wordt nog een keer getest op Salmonella. We onderzoeken de betrouwbaarheid en de meerwaarde van verificatie. Dit doen we met een veldproef. De resultaten van deze veldproef worden eind 2026 verwacht.
Let op: u kunt uw bedrijf niet meer aanmelden voor deelname aan de veldproef. We zijn nu bezig met het verzamelen van de laatste monsters en de analyse van de resultaten.
Waarom voert de NVWA dit onderzoek uit?
In het verleden werd altijd verificatieonderzoek gedaan als er Salmonella werd aangetoond in de overschoenen- of mestmonsters die genomen waren door pluimveehouders. Maar deze standaardwerkwijze is afgeschaft, in 2020 voor vermeerderingsbedrijven en in 2021 voor legbedrijven.
Bij het vroegere verificatieonderzoek zagen we regelmatig dat er geen Salmonella werd gevonden bij de extra monstername. Dit riep vragen op. Waren de eerste monsters dan vals-positief? Was de tweede, negatieve uitslag wel betrouwbaar? Waren de producten van deze pluimveehouders wel veilig?
Om antwoord te krijgen op deze vragen, heeft de NVWA een veldproef uitgevoerd. De resultaten van deze veldproef worden nu geanalyseerd. Met de analyseresultaten kunnen we beoordelen op welke wijze het verificatieonderzoek betrouwbaar kan worden uitgevoerd. En wanneer het van toegevoegde waarde is om verificatieonderzoek te doen.
Hieronder vindt u meer informatie over dit onderzoek.
Hoe is het onderzoek opgezet?
Deelnemende bedrijven
Bedrijven met leghennen, vermeerderingsdieren en opfokkoppels konden zich aanmelden voor de veldproef. Dat kon alleen als er Salmonella was aangetroffen in een monster van het bedrijf, en als het om een van de volgende typen Salmonella ging.
Bij vermeerderingsbedrijven:
- Salonellma Enteritidis
- Salmonella Typhimurium (incl. monofasische Salmonella Typhimurium)
- Salmonella Hadar
- Salmonella Infantis
- Salmonella Virchow
- Salmonella Paratyphi B variant Java
Bij legbedrijven:
- Salmonella Enteritidis
- Salmonella Typhimurium (incl. monofasische Salmonella Typhimurium)
Extra monstername
Een NVWA-inspecteur is bij de deelnemende bedrijven langsgegaan om extra monsters te nemen. Dit gebeurde direct na de melding over een besmet monster en 14 dagen later. Alle stallen met kippen (vermeerdering, legpluimvee en opfok) werden bemonsterd. We lieten de monsters op Salmonella onderzoeken door Wageningen Bioveterinary Research (WBVR).
Werd er geen Salmonella aangetroffen in de extra monsters? Dan werd de verdenking opgeheven en mocht het bedrijf verdergaan met de reguliere monstername. Daarbij moest de eerstvolgende monstername door de bedrijfseigen dierenarts gedaan worden.
Werd er tijdens de hele productieronde geen Salmonella meer aangetoond bij het koppel dat eerst verdacht was? Dan werden de blindedarmen en eileiders van 300 dieren uit het koppel onderzocht op Salmonella. Dit gebeurde 4 weken voor de geplande slachtdatum. De uitslag was leidend voor de status van het vlees bij het slachten van de rest van het koppel.
Controle op antibiotica en drinkwateradditieven
De pluimveehouders mochten hun dieren geen antibiotica en andere bacterieremmende stoffen geven. Ook mochten ze geen drinkwateradditieven gebruiken tijdens het onderzoek. Deze kunnen een remmende werking op Salmonella hebben. Hierop hebben we ook gecontroleerd, om uit te sluiten dat deze stoffen de resultaten konden beïnvloeden.
Overzicht monsters
In de tabel hieronder ziet u welke monsters er zijn genomen en waar de monsters op zijn onderzocht.
| Waar is monster van genomen? | Aantal monsters per stal | Waar is monster op onderzocht? |
|---|---|---|
| mest | 8 paar overschoentjes / 10 fecesmonsters | Salmonella |
| stof | 2 monsters van 2 veegdoekjes | Salmonella |
| water | 1 vóór de stal en 1 in de stal (+ contramonsters) | remmende stoffen (drinkwateradditieven) |
| kippen | 5 kippen | remmende stoffen (antibiotica) |