NVWA beoordeelt of telers gewasbeschermingsmiddelen op de juiste manier gebruiken. We onderzoeken of ze zich houden aan de wet- en regelgeving voor het gebruik van deze middelen. Dat doen we onder andere via steekproeven op verschillende locaties. Bekijk op deze pagina de resultaten van onze inspecties in kwetsbare gebieden.
Project Kwetsbare gebieden
Veel mensen maken zich zorgen over het gebruik van gewasbeschermingsmiddelen, vooral dicht bij scholen, woningen of natuurgebieden. Er zijn zorgen over de effecten op hun gezondheid of op het milieu. We zien dit ook terug in het aantal toenemende meldingen en handhavingsverzoeken over het gebruik van gewasbeschermingsmiddelen.
Daarom zijn we in 2024 gestart met het project Kwetsbare gebieden. Binnen dit project controleren we of telers gewasbeschermingsmiddelen op de juiste manier gebruiken op percelen in of vlakbij kwetsbare regio’s. In deze factsheet gaan we in op de volgende inspectieresultaten:
- inspecties uitgevoerd op percelen nabij basisscholen
- inspecties uitgevoerd op percelen in of direct grenzend aan Natura 2000-gebieden
De resultaten van dit project worden openbaar gemaakt op bedrijfsniveau:
Algemene inspectieresultaten kwetsbare gebieden
In 2024 en 2025 hebben we 103 inspecties uitgevoerd op percelen nabij basisscholen en op percelen die in of direct grenzen aan Natura 2000-gebieden.
- 53 inspecties zijn uitgevoerd op percelen die binnen 75 meter van basisscholen liggen. Hiervan grenzen 35 percelen direct aan het terrein van de school.
- 50 inspecties zijn uitgevoerd op percelen die in of direct grenzen aan een Natura 2000-gebied.
Tijdens de inspecties zijn er ook gewasmonsters genomen. Hierin troffen we 32 keer stoffen aan die niet waren toegelaten in de teelt, waaronder 2 stoffen die geen toelating meer hadden in Nederland.
In 2025 zijn ook monsters buiten het perceel genomen. De resultaten zijn nog niet bekend, deze worden op een later moment gepubliceerd.
Van de 103 inspecties waren 71 akkoord en 32 niet akkoord. Bij 19 bedrijven gaven we een officiële waarschuwing, stelden we een rapport van bevindingen of proces-verbaal op. Op basis van een rapport van bevindingen kan een boete of andere maatregel volgen. Bij een proces-verbaal wordt een strafrechtelijk onderzoek gestart. Bij 14 bedrijven gaven we een mededeling.
Dit betekent dat bij 82% van alle gecontroleerde bedrijven de telers zich aan de regels hielden. Van de inspecties bij basisscholen hield 75% zich aan de regels. Van de inspecties in en rondom Natura 2000-gebieden was dit 88%.
Zorgen om gebruik van gewasbeschermingsmiddelen
Uit onze inspectieresultaten blijkt dat meerdere percelen direct grenzen aan schoolterreinen. Verder zien we dat veel percelen zich bevinden in een Natura 2000-gebied. Het toepassen van gewasbeschermingsmiddelen op deze percelen is volgens de huidige wet- en regelgeving toegestaan.
Het College voor de toelating van gewasbeschermingsmiddelen en biociden (Ctgb) beoordeeld streng op risico’s voor mens, dier en milieu voordat een middel wordt toegelaten voor gebruik in Nederland. In deze beoordeling wordt uitgegaan van het juist gebruik van een gewasbeschermingsmiddel.
De NVWA maakt zich zorgen over het veilig gebruikt van gewasbeschermingsmiddelen. We zien een iets betere naleving binnen het project Kwetsbare gebieden dan dat we gemiddeld hebben gezien bij de nalevingscijfers van de andere projecten. Toch zijn bij 10 inspecties overtredingen geconstateerd op het juist gebruiken van gewasbeschermingsmiddelen. We zien ook in en langs kwetsbare gebieden dat gewasbeschermingsmiddelen niet altijd op de juiste manier worden toegepast.
Vervolgaanpak project Kwetsbare gebieden
In 2025 zijn tijdens de inspecties vegetatiemonsters genomen buiten het perceel van de telers. In deze publicatie zijn de resultaten van de monsters niet meegenomen. Deze gegevens worden nog geanalyseerd en op een later moment gepubliceerd.
De NVWA gaat over deze cijfers in gesprek met andere organisaties, waaronder de sectorvertegenwoordigers, het College voor de toelating van gewasbeschermingsmiddelen en biociden (Ctgb) en het ministerie van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur (LVVN).
In 2026 voeren we de laatste inspecties uit binnen het project Kwetsbare gebieden. De inspecties richten zich dan op percelen langs dichtbevolkte gebieden. In 2027 worden de resultaten gepubliceerd van dit laatste deelproject.