Unielijst invasieve exoten

Er geldt een Europees verbod op bezit, handel, kweek, transport en import van een aantal schadelijke exotische planten en dieren. Deze soorten staan op de zogenoemde Unielijst.

22 nieuwe soorten op Unielijst per 2 augustus 2022

Met ingang van 2 augustus 2022 voegt de Europese Unie 22 nieuwe soorten toe aan de Unielijst. Dit zijn:

Nederlandse naam Latijnse naam
Afghaanse duizendknoop Persicaria wallichii, synoniem: Koenigia polystachya
Afrikaanse klauwkikker Xenopus laevis
Amerikaanse zeebaars Morone americana
axishert Axis axis
boomwurger Celastrus orbiculatus
(geen Nederlandse naam) Channa argus
dwergvuurmier Wasmannia auropunctata
(geen Nederlandse naam) Fundulus heteroclitus
(geen Nederlandse naam) Gambusia affinis
(geen Nederlandse naam) Gambusia holbrooki
gewone koningsslang Lampropeltis getula
hakea Hakea sericea
Thaise eekhoorn Callosciurus finlaysonii
(geen Nederlandse naam) Limnoperna fortunei
rode vuurmier Solenopsis invicta
roestbruine Amerikaanse rivierkreeft Faxonius rusticus, synoniem: Orconectes rusticus
roodbuikbuulbuul Pycnonotus cafer
(geen Nederlandse naam) Rugulopteryx okamurae
(geen Nederlandse naam) Solenopsis richteri
tropische vuurmier Solenopsis geminata
watersla Pistia stratiotes
zwarte dwergmeerval Ameiurus melas

Invasieve planten en dieren op de Unielijst

Terrestrische planten

Op de Unielijst sinds

03-08-2016 02-08-2017 15-08-2019 02-08-2022
Afghaanse duizendknoop (Persicaria wallichii synoniem Koenigia polystachya) X
Amerikaans bezemgras (Andropogon virginicus) X
Ballonrank (Cardiospermum grandiflorum) X

Boomwurger (Celastrus orbiculatus)

Er geldt een overgangstermijn. De regels gaan 5 jaar na de datum bovenin de tabel in.
X
Chinese struikklaver (Lespedeza cuneata) X
Fraai lampenpoetsersgras (Pennisetum setaceum) X
Gewone gunnera (Gunnera tinctoria) X
Gestekelde duizendknoop (Persicaria perfoliata) X
Hakea (Hakea sericea) X
Hemelboom (Ailanthus altissima) X
Hoog pampagras (Cortaderia jubata) X
Japanse klimvaren (Lygodium japonicum) X
Japans steltgras (Microstegium vimineum) X
Kudzu (Pueraria montana var. lobata) X
Mesquite (Prosopis juliflora) X
Oosterse hop (Humulus scandens) X
Perzische berenklauw (Heracleum persicum) X
Reuzenbalsemien (Impatiens glandulifera) X
Reuzenberenklauw (Heracleum mantegazzianum) X
Roze rimpelgras (Ehrharta calycina) X
Schijnambrosia (Parthenium hysterophorus) X
Sosnowsky's berenklauw (Heracleum sosnowskyi) X
Struikaster (Baccharis halimifolia) X
Talgboom (Triadica sebifera) X
Wilgacacia (Acacia saligna) X
Zijdeplant (Asclepias syriaca) X

Water- en oeverplanten

Op de Unielijst sinds 03-08-2016 02-08-2017 15-08-2019 02-08-2022
Alligatorkruid (Alternanthera philoxeroides) X
Grote vlotvaren (Salvinia molesta) X
Grote waternavel (Hydrocotyle ranunculoides) X
Kleine waterteunisbloem (Ludwigia peploides) X
Moeraslantaarn (Lysichiton americanus) X
Ongelijkbladig vederkruid (Myriophyllum heterophyllum) X
Parelvederkruid (Myriophyllum aquaticum) X
Smalle theeplant (Gymnocoronis spilanthoides) X
Smalle waterpest (Elodea nuttallii) X
Verspreidbladige waterpest (Lagarosiphon major) X

Watersla (Pistia stratiotes)

Er geldt een overgangstermijn. De regels gaan 2 jaar na de datum bovenin de tabel in.
X
Waterhyacint (Eichhornia crassipes) X
Waterteunisbloem (Ludwigia grandiflora) X
Waterwaaier (Cabomba caroliniana) X

Kijk voor meer informatie in de NVWA-veldgids invasieve waterplanten in Nederland

Zoogdieren

Op de Unielijst sinds

03-08-2016 02-08-2017 15-08-2019 02-08-2022
Amerikaanse voseekhoorn (Sciurus niger) X
Axishert (Axis axis) X
Beverrat (Myocastor coypus) X
Grijze eekhoorn (Sciurus carolinensis) X
Indische mangoeste (Herpestes javanicus) X
Muntjak (Muntiacus reevesi) X
Muskusrat (Ondatra zibethicus) X
Pallas' eekhoorn (Callosciurus erythraeus) X
Rode neusbeer (Nasua nasua) X
Siberische grondeekhoorn (Tamias sibiricus) X
Thaise eekhoorn (Callosciurus finlaysonii) X
Wasbeer (Procyon lotor) X
Wasbeerhond (Nyctereutes procyonoides) X

Vogels

Op de Unielijst sinds 03-08-2016 02-08-2017 15-08-2019 02-08-2022
Heilige ibis (Threskiornis aethiopicus) X
Huiskraai (Corvus splendens) X
Nijlgans (Alopochen aegyptiacus) X
Roodbuikbuulbuul (Pycnonotus cafer) X
Rosse stekelstaart (Oxyura jamaicensis) X
Treurmaina (Acridotheres tristis) X

Reptielen/amfibieën

Op de Unielijst sinds 03-08-2016 02-08-2017 15-08-2019 02-08-2022

Afrikaanse klauwkikker (Xenopus laevis)

Er geldt een overgangstermijn. De regels gaan 2 jaar na de datum bovenin de tabel in.
X
Amerikaanse stierkikker (Lithobates catesbeianus, synoniem Rana catesbeiana) X
Gewone koningsslang (Lampropeltis getula) X
Lettersierschildpad (Trachemys scripta) met 3 ondersoorten: X
1. Geelbuikschildpad (Trachemys scripta scripta)
2. Geelwangschildpad (Trachemys scripta troostii)
3. Roodwangschildpad (Trachemys scripta elegans)

Invertebraten

Op de Unielijst sinds 03-08-2016 02-08-2017 15-08-2019 02-08-2022
Aziatische hoornaar (Vespa velutina) X
Dwergvuurmier (Wasmannia auropunctata) X
Nieuw-Zeelandse landplatworm (Arthurdendyus triangulatus) X
Rode vuurmier (Solenopsis invicta) X
Solenopsis richteri X
Tropische vuurmier (Solenopsis geminata) X

Zoetwater invertebraten

Op de Unielijst sinds 03-08-2016 02-08-2017 15-08-2019 02-08-2022
Californische rivierkreeft (Pacifastacus leniusculus) X
Chinese wolhandkrab (Eriocheir sinensis) X
Geknobbelde Amerikaanse rivierkreeft (Orconectus virilis) X
Gevlekte Amerikaanse rivierkreeft (Orconectus limosus) X
Limnoperna fortunei X
Marmerkreeft (Procambarus fallax f. virginalis) X
Rode Amerikaanse rivierkreeft (Procambarus clarkii) X
Roestbruine Amerikaanse rivierkreeft (Faxonius rusticus, synoniem Orconectes rusticus) X

Vissen (zoet, brak en marien water)

Op de Unielijst sinds

03-08-2016 02-08-2017 15-08-2019 02-08-2022
Amerikaanse zeebaars (Morone americana) X
Amoergrondel (Percottus glenii) X
Blauwband (Pseudorasbora parva) X
Channa argus X

Fundulus heteroclitus

Er geldt een overgangstermijn. De regels gaan 2 jaar na de datum bovenin de tabel in.
X
Gambusia affinis X
Gambusia holbrooki X
Gestreepte koraalmeerval (Plotosus lineatus) X
Zonnebaars (Lepomis gibbosus) X

Zwarte dwergmeerval (Ameiurus melas)

X

Andere mariene soorten

Op de Unielijst sinds 03-08-2016 02-08-2017 15-08-2019 02-08-2022
Rugulopteryx okamurae X

Wat betekent het als een soort op de Unielijst staat?

Als een soort op de Unielijst staat, mag u die niet verhandelen, kweken, vervoeren of importeren in de EU. Verder zijn EU-landen verplicht om in de natuur aanwezige populaties op te sporen en te verwijderen. Lukt dat niet? Dan moeten zij de populatie zodanig beheren dat verspreiding en schade zoveel mogelijk wordt voorkomen.

Soorten van de Unielijst in uw bezit?

Heeft u soorten van de Unielijst in uw bezit? En bent u commerciële houder? Bekijk dan welke overgangsregelingen voor u gelden. Bent u niet-commerciële houder? Lees dan welke regels voor u van belang zijn.

Waarom staan de invasieve exoten op de Unielijst?

Deze invasieve exoten zijn op de Unielijst geplaatst omdat ze in delen van de EU schade toebrengen aan de biodiversiteit en/of ecosysteemdiensten. Of ze zullen dat in de toekomst waarschijnlijk gaan doen. Ze kunnen ook nadelige gevolgen hebben voor de menselijke gezondheid, veiligheid of de economie.

Niet elke schadelijke exoot op de Unielijst

Niet elke exoot die schadelijk is in Nederland of andere delen van de EU staat op de Unielijst. Het kan zijn dat er nog geen risicobeoordeling voor die soort is gemaakt die voldoet aan de EU-criteria. Een andere reden kan zijn dat een meerderheid van de lidstaten tegen opname van de soort op de Unielijst is. De officiële bekendmaking vindt u hier:

Aanpak invasieve exoten

De provincies zijn verantwoordelijk voor de aanpak van de invasieve exoten die op de Unielijst staan (zie bijlage 10 van de Regeling natuurbescherming). Uitgezonderd zijn een aantal soorten waarvoor het ministerie van LNV verantwoordelijk is. En voor de aanpak van de muskusrat en de beverrat zijn de waterschappen verantwoordelijk.

Prioritering in bestrijding

Bestrijdingsmaatregelen zijn kostbaar, waardoor prioritering nodig is. Daarom hebben wij op verzoek van het ministerie van Economische Zaken het document Onderbouwing strategie Unielijstsoorten gemaakt dat helpt bij:

  • het stellen van prioriteiten bij de aanpak van soorten
  • het maken van gezamenlijke afspraken tussen overheden, terreinbeheerders en andere betrokkenen

Dynamische lijst

De Unielijst is een dynamische lijst. Op basis van risicobeoordeling kunnen soorten aan de lijst toegevoegd worden. Ook kunnen soorten weer van de lijst afgehaald worden als EU-regulering geen voordelen meer biedt. Het ligt echter in de lijn van de verwachting dat de komende jaren meerdere invasieve exoten van EU-belang op deze lijst geplaatst zullen worden.

Waar staat dit in de wet?

Meer over invasieve exoten en de Unielijst leest u in de EU-exotenverordening 1143/2014.